1921 жылы 22 наурыздан шыға бастады
Бастапқы
САУАЛНАМА
Алматы қаласының әкімі Ахметжан Есімов Мемлекеттік сыйлыққа ұсынылыпты. Не үшін?
Қаланы қоқысқа толтырғаны үшін
Анекдот болсын деп...
Метро салғаны үшін
...Құдай болсам дейді
АЙТЫЛҒАН СӨЗ
«Хабар» телеарнасын көріп, «Казахстанская правда» газетін оқысақ, сыпыра мақтану мен лепірме сөздерден басың айналады. Осы айтылып жатқанның барлығын өмірде неге байқамайтындығыңа қайран қаласың. Олардың айтуларына қарағанда Қазақстанның керемет табыстарға жеткендігі сондай, америкалықтар, жапондар мен шведтерге бізге қызыға да қызғана қарайтын уақыт болып қалыпты. Ал, азиялықтар, латынамерикасы мен африкалықтар қызғаныштан жарылып өлсе де болады.
www.azattyq.org
Автор: Герольд Бельгер, жазушы, аудармашы.
Информационный сервер xFRK: валютные баннеры для Вашего сайта
Жас Алаш №78 (15952) 2 қазан, бейсенбі 2014

Құрбан айт – бiрлiк пен игiлiк, мейiрiм мен кешiрiм мерекесi. Бұл күнi мұсылмандар қайырлы, iзгi амалдар арқылы Жаратушыға жақындайды. Алланың разылығы үшiн құрбан шалып, тұрмыс жағдайы төмен отбасыларына қайырымдылық көмек көрсетедi. Ұлық мереке ағайын арасын жақындатып, көр­шiлердi, ұлттар мен ұлыстарды ынтымаққа ұйытып, татулыққа шақырады. Қажылыққа аттанған мұсылман бауырларымыз, отандастарымыз жүздерiн қасиеттi Қағбаға қаратып, Арафат тауында елiмiздiң игiлiгi мен халқымыздың бiрлiгiн, екi дүниенiң бақытын тiлеп, Жарат­қанға жалбарына дұға жасауда.

“Таң” телеарнасы Украинадағы жағдайды өз көзiмен көрiп қайтқан журналист Қасым Аманжолдың деректi фильмiн телеэфир бағдарламасынан алып тастады. “Майданнан майданға дейiн” және “Қырым” атты екi бөлiмнен тұратын арнайы тележоба “Таңның” телеэфи­рiнен 1-2 қазан күндерi көрсетiледi деп жоспарланған-ды. Бұл турасында “Жас Алашта” (№75, 23 қыркүйек, “Қасым Аманжол майданнан оралды”) жазғанбыз.

Алматыдағы жастардың әпербақан қылығы ойыңды онға, санаңды санға бөледi. “Ақтөбе” мен “Қайрат” футбол клубтарының кездесуi алдындағы “жүзшiлдер маршы” бүкiл қазақты тiксiндiрiп тастады. Әркiмнiң жанын “бұл қалай болды?” деген сауалдың жегiдей жеп жүргенi де рас. Өйткенi дәл осы қалада бүгiнгi желiккен жастардың аға-әпкелерi тәуелсiздiк үшiн көшеге шыққан, ақырып теңдiк сұраған.

Сейсенбi күнi Атырауда Қазақстан мен Ресей өңiр­аралық ынтымақтастығының форумы өттi. Бұл – жыл сайынғы дәстүрге айналған жиын. Десек те соңғы ай iшiндегi екi ел пре­зидент­терi осымен үшiншi мәрте кездестi. Бұған дейiн Н.Назарбаев пен В.Путин 12 қыр­күйек күнi Душанбеде кездесiп, Атыраудағы форумнан бiр күн бұрын Астраханда өткен Каспий самми­тiне қатысты.

Кеше Алматыда өткен баспасөз жиынында Алматы қаласындағы №48 мектептiң басшысы мәлiмдеме жасады. Мектепте ақша жинау мәселесiне қатысты ойын ортаға салған педагог Бiлiм және ғылым министрлiгiн “басын құмға тыққан түйе­құсқа” теңедi. “Бiлiм және ғылым минис­тр­лiгi мектепте ақша жинау туралы сөз бола қалса, нелiктен бастарын құмға тыққан түйеқұстай бола қалады?

Өткен тамыз айының соңында Павлодар облысы Баянауыл ауданы Майқайың кентiндегi “Алпыс” кенiшiнiң жұмысшылары ереуiлге шыққанынан ел-жұрт хабардар. Жалақының аздығы мен жұмыс жағдайына байланыс­ты 40 кеншi жер астынан шықпай қойды. Аталмыш оқиғадан кейiн бiр айға жуық уақыт өткенде, кенiш жұмысшылары бiзбен хабарласты. Майқайыңға баруға тура келдi.  

Жаңадан құрылған Мемлекеттiк қызмет және жемқорлыққа қарсы күрес агенттiгiнiң басшысы Қайрат Қожамжаров сонау 2011 жылдың шiлдесiнен биылғы жылдың тамызына дейiн жүргiзiлген, мемқызметкерлердi “А” тобына iрiктеу жұмысын керексiз деп тауыпты. “Бұл – нағыз жемқорлықты туындататын шаруа.

“Қолжетiмдi тұрғын үй – 2020” мемлекеттiк бағдарламасы халықтың барынша көп бөлiгiн тиiмдi шарттар арқылы баспанамен қамтуға бағытталған. Бағдарламаның бiрнеше бағыты бар. “Бәйтерек” ұлттық басқарушы холдингi” АҚ-ның еншiлес ұйымы – “Қазақстан Ипотекалық Компаниясы” ИҰ” АҚ (ҚИК) сатып алу құқымен жалға беру бағытына жауапты оператор. Осы бағыт бүгiнде қалай iске асып жатқаны жөнiнде

Алматының орталық көшелерiн кезiп жүрген мына автобусқа зер салып қараңызшы. Қақ маңдайына ұйғырлардың жоқ мемлекетiнiң жалауын қадап қойған. Бұл қалай? Қазақтың жерiнде жүрген қоғамдық көлiктегi бұл белгiнi қалай түсiнбек керек? Қазақ халқының дархандығын басқаша пайдалану деп түсiнбеске амалыңыз қалмас. Таяуда белгiлi саясаткер, экономист Мұхтар Тайжанның бiрнеше азаматтық әрекетiне куә болды дүйiм жұрт. Ауыл арасына деп үстiне ресейлiк жалаудың суретi бар киiм киген қазақ азаматын тоқтатып:

Футбол десе iшер асын жерге қоятын қазақ жанкүйерлерi үшiн “Қазақстан” телеарнасы үлкен сый жасап, ағылшын премьер-лигасының ойындарын көрсетiп жүр. Алайда доп десе делебесi қозған көрермендердi ойын барысымен таныстыратын комментаторларымыз қателiк­терге жиi бой алдырады. Әсi­ресе, 21 қыркүйек күнi “Манчестер Юнайтед” пен “Лестер Сити” арасында өрбiген ойынға комментаторлық жасаған Ермұхамед Мәулен сөз мәдениетiн сақтай

Газетiмiздiң бұрнағы күнгi нөмiрлерiнiң бiрiнде (“Людмила Путина: Володяның психикасы бұзылған”, 9 қыркүйек, № 70) В.Путиннiң бұрынғы әйелi Людмила Путинаның британдық басылымға берген сұхбатынан үзiндi жариялағанбыз. Людмила онда былай деген: “...Бәрiне де көнер ем, егер Володя итi Коннимен ваннаға бiрге түсудi әдетке айналдырмағанда. Медицинада мұн­дайдың өз атауы бар, бiрақ айтуға қорқамын”.

Осы күнге дейiн бәрiмiздiң де аман-сау, сырқаттанбай, ел азаматы болып өсуiмiзге се­бепшi болған анамыз болса, анамыздың қолданған құралдарының бiрi – бесiк. Халық арасында жиi айтылатын “Ел iшi – алтын бесiк” деген сөз де бесiктiң құдiретiн көрсетсе керек. Жаңа туған баланы бесiкке салу да халқымыз үшiн елеулi дәстүрдiң бiрi. Бесiктi Орталық Азия  мен  Кавказ,  Үндiстан,  Қытай  жерiн мекендейтiн халықтардың басым көпшiлiгi пайдаланады.

Ләсиман әжей қазiр 90 жаста. 1947 жылы Данаш есiмдi азаматпен бас қосып, Ләсиман әжей екеуi 6 қыз, 1 ұл тәрбиелеп өсiредi. Бүгiнгi таңда әжей сол ұл-қыздарынан 24 немере, 21 шөбере сүйiп отыр. – Ауылда кiлең әйелдер, азамат жоқ, барлығы соғыста. Күн-түн демей, жарғақ құлағымыз жастыққа тимей жұмыс iстедiк. Талай қиыншылықтар бастан өттi. Өмiрлiк серiгiм Данаш Сталинград майданындағы 38-ат­қыштар дивизиясында болған.

Асылмұраттың ағасы машина алған жақында ғана. Әкесi несиеге әпердi. Әкесi – күзетшi, шешесi – мұғалiм. Асылмұрат –мектептi бiтiргелi жүрген жеткiншек. Үйдiң кенжесi де, тұңғышы да емес: аға-әпкесi, iнiсi бар. Бұрын ағасына алған компьютердi әлi қолданып келедi. Тышқаны әзер қозғалып, экраны сiресе беретiн компьютер шаршап бiткен, оның үстiне ойындарды көтермейдi.

1983 жылдың күзiнде әкем кенеттен қайтыс болды. Жалаулы ауылының төменгi жағындағы ата-бабасының сүйегi жатқан қо­рым­ға жерлейтiн болып, табытты көлiкке тиеп жолға шықтық. Жолдан алыстау жатқан бiр топ жылқының iшiнен әкем баптап бәйгеге қосып жүрген Көктұйғын атты көк аты орнынан тұрып кiсiнеп, мәйiт тиелген көлiкке қарай шапты.

Қолыма қайтадан қалам алмасыма болмады. Оның есiмi жөнiндегi менiң “Ән авторының есiмi – Зеберше” (№54, 10 шiлде, 2014 жыл) деген шағын ескертпеме байланысты үн қатқандардың пiкiрлерiн оқыған соң, сол бiр аяулы жан жайында бiлетiндерiмдi толығырақ жазуыма тура келiп отыр. Иә, Зеберше менiң құдашам болатын. Мен – бесiншi, ол – алтыншы сыныпта, бiр жыл бiр мектепте оқыдық. Ол мектеп сахнасының гүлi едi.

Алматы әуежайы. Ығы-жығы халық. Жаңа ғана Мәскеуден ұшып келген әуе көлiгiнен түскендер арасында Сыма­йыл оқымысты да бар едi. Ол Алматыдағы оқуын тауысқан соң көп жыл Мәскеуде тұрды, сонда оқыды, тоқыды. Бiлiм-бiлiгiн молайтып елге орал­ған бетi. Неге екенiн қайдам, оқымыстыны ешкiм қарсы ала қоймады. Тiптi оның келетiнiн туғандары да бiлмейтiн секiлдi. Жасы қырыққа жақындаса да салт басты, сабау қамшылы жүрген

Соңғы кездерi Ресейдiң газеттерiнде “Дзержин­скийдiң ескерткiшiн 1991 жылы неге құлаттық? Сол құлатқан ескерткiштi мұр­тын бұзбай өз орнына қайта қоюымыз керек!” деген пi­кiрлер жиi бой көрсете бас­тады. Тек Дзержинский ғана емес, бұлар сонымен бiрге М.Горькийдiң, М.Фрун­­зенiң және өзге де кеңестiк қай­раткерлердiң ескерт­кiшiн қалпына кел­тiрудi талап етуде.

Жамбыл жерi таланттарға бай өлке. Әсiресе, әулиеаталық спортшылардың алған асу, жеткен жетiстiктерi елiмiздiң өзге өңiрлерiмен салыстырғанда көш iлгерi. Оған дәлел, Оңтүстiк Кореяның Инчхон қаласында өтiп жатқан жазғы Азия ойындарының шымылдығы түрiлген сәтте-ақ жамбылдық дзюдо шеберлерi Елдос Сметов – алтын, Әзиз Қалқаманұлы күмiс (командалық есепте), Ленария Мингазова қола жүлденi жеңiп алды.

СҮРIНIП ҚАЙТА ТҰРДЫ
Италияның Верона қаласында волейболдан әйелдер арасында өтiп жатқан әлем чемпионатында бiздiң құрама есiн ендi жиды. Әлем бiрiншiлiгiнiң түңлiгi түрiлген ойында Голландиядан ойсырай ұтылған қыздар екiншi тартыста АҚШ-тан да күйрей жеңiлiп, үшiншi айналымда Италия спортшыларының тегеурiнiне төтеп бере алмаған едi.